Πάνω από 8.200 χλμ. μη οριοθετημένων υδατορεμάτων ψηφιοποιούνται στην Ελλάδα

Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) προχωρά στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου ψηφιακού συστήματος για την καταγραφή, παρακολούθηση και διαχείριση των υδατορεμάτων σε ολόκληρη τη χώρα.

Το νέο Πληροφοριακό Σύστημα Οριοθέτησης Υδατορεμάτων συγκεντρώνει σε μία ενιαία πλατφόρμα δεδομένα που μέχρι σήμερα βρίσκονταν διασκορπισμένα σε διαφορετικές υπηρεσίες και αρχεία.

Στο πλαίσιο του έργου έχουν ήδη συλλεχθεί γεωχωρικά δεδομένα για περισσότερα από 8.200 χιλιόμετρα μη οριοθετημένων υδατορεμάτων, με στόχο τη βελτίωση της αντιπλημμυρικής προστασίας, του πολεοδομικού σχεδιασμού και του προγραμματισμού νέων υποδομών.

Ενιαία ψηφιακή βάση δεδομένων για τα υδατορέματα

Ένας από τους βασικούς στόχους του έργου είναι η συγκέντρωση όλων των διαθέσιμων πληροφοριών σε ένα κοινό ψηφιακό περιβάλλον.

Περίπου 800 υφιστάμενοι φάκελοι οριοθέτησης υδατορεμάτων έχουν ήδη ψηφιοποιηθεί.

Με αυτόν τον τρόπο, μηχανικοί, δημόσιες υπηρεσίες και άλλοι αρμόδιοι φορείς θα μπορούν να έχουν ταχύτερη και πιο αξιόπιστη πρόσβαση στα απαραίτητα στοιχεία.

Το σύστημα θα λειτουργεί σε σύνδεση με τον Ενιαίο Ψηφιακό Χάρτη, επιτρέποντας την αξιοποίηση κοινών γεωχωρικών δεδομένων σε διαδικασίες πολεοδομικού σχεδιασμού, αδειοδοτήσεων και ανάπτυξης ακινήτων.

Χαρτογράφηση περισσότερων από 8.200 χλμ. μη οριοθετημένων υδατορεμάτων

Σημαντικό μέρος του έργου αφορά την καταγραφή υδατορεμάτων που δεν διαθέτουν ακόμη επίσημα καθορισμένα όρια.

Στο πλαίσιο των εργασιών:

• ψηφιοποιούνται οι υφιστάμενες οριοθετήσεις,

• συλλέγονται γεωχωρικά δεδομένα για περισσότερα από 8.200 χλμ. υδατορεμάτων,

• εντοπίζονται περιοχές με αυξημένο πλημμυρικό κίνδυνο,

• και ιεραρχούνται οι περιοχές όπου απαιτούνται παρεμβάσεις κατά προτεραιότητα.

Τα δεδομένα αυτά θα αποτελέσουν σημαντική βάση για μελλοντικές επίσημες διαδικασίες οριοθέτησης.

Η καταγραφή στο πληροφοριακό σύστημα, ωστόσο, δεν αντικαθιστά από μόνη της τη θεσμική διαδικασία επίσημης οριοθέτησης.

Ταχύτερες διαδικασίες πολεοδομίας και αδειοδοτήσεων

Η έλλειψη σαφώς καθορισμένων ορίων υδατορεμάτων αποτελεί εδώ και χρόνια σημαντικό πρόβλημα για τον πολεοδομικό σχεδιασμό και την έκδοση οικοδομικών αδειών.

Σε αρκετές περιπτώσεις, δημόσια έργα, επενδύσεις και αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις καθυστερούν επειδή δεν υπάρχουν ολοκληρωμένα και προσβάσιμα στοιχεία για τα υδατορέματα της περιοχής.

Με το νέο σύστημα, οι μηχανικοί, οι επενδυτές και οι δημόσιες υπηρεσίες θα έχουν ταχύτερη πρόσβαση σε κρίσιμες πληροφορίες.

Αυτό αναμένεται να περιορίσει την αβεβαιότητα σε διαδικασίες που αφορούν τοπικά πολεοδομικά σχέδια, αναπτύξεις ακινήτων και οικοδομικές άδειες.

Τεχνητή νοημοσύνη και παρακολούθηση πλημμυρών σε πραγματικό χρόνο

Το έργο δεν περιορίζεται μόνο στην ψηφιοποίηση των υφιστάμενων δεδομένων.

Προβλέπεται επίσης η εγκατάσταση:

150 τηλεμετρικών σταθμών μέτρησης στάθμης νερού και
250 μετεωρολογικών σταθμών.

Τα δεδομένα από αυτούς τους σταθμούς θα μεταδίδονται σε πραγματικό χρόνο στο πληροφοριακό σύστημα και θα αναλύονται με τη βοήθεια αλγορίθμων και τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης.

Πρόβλεψη και έγκαιρη προειδοποίηση πλημμυρικών φαινομένων

Συνδυάζοντας τα μετεωρολογικά δεδομένα με τις μεταβολές στη στάθμη των υδάτων, το σύστημα θα μπορεί να αξιολογεί την εξέλιξη πιθανών πλημμυρικών φαινομένων.

Στόχος δεν είναι απλώς η καταγραφή μιας αύξησης της στάθμης ενός ποταμού ή ρέματος, αλλά η εκτίμηση του βαθμού κινδύνου και της πιθανής εξέλιξης του φαινομένου.

Σε περίπτωση αυξημένου κινδύνου, προβλέπεται η αποστολή αυτοματοποιημένων ειδοποιήσεων προς τις αρμόδιες υπηρεσίες της Πολιτικής Προστασίας.

Με αυτόν τον τρόπο, οι αρχές θα μπορούν να αντιδρούν νωρίτερα και πιο αποτελεσματικά.

Προϋπολογισμός 100,8 εκατομμυρίων ευρώ

Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται περίπου στα 100,8 εκατομμύρια ευρώ.

Η χρηματοδότηση πραγματοποιείται μέσω του προγράμματος Ελλάδα 2.0 και του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το έργο συνδέεται με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ενώ σημαντικό ρόλο στη λειτουργική αξιοποίηση του συστήματος θα έχει και η Πολιτική Προστασία.

Από τα παλιά αρχεία στα δεδομένα πραγματικού χρόνου

Ένα από τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά της νέας πλατφόρμας είναι η δυνατότητα ενοποίησης δεδομένων διαφορετικής προέλευσης και διαφορετικών χρονικών περιόδων.

Το σύστημα θα μπορεί να διαχειρίζεται:

παλαιούς ψηφιοποιημένους φακέλους, γεωχωρικά δεδομένα, τοπογραφικές πληροφορίες, χάρτες πλημμυρικού κινδύνου, μετεωρολογικές μετρήσεις και δεδομένα αισθητήρων σε πραγματικό χρόνο.

Έτσι, πληροφορίες από παλαιότερα διοικητικά αρχεία μπορούν να συνδυάζονται με δεδομένα που έχουν παραχθεί μόλις λίγα δευτερόλεπτα νωρίτερα.

Τα δεδομένα είναι έτοιμα για αξιοποίηση από το Δημόσιο

Σύμφωνα με το ΤΕΕ, σημαντικό μέρος της τεχνικής υποδομής του έργου έχει ήδη ολοκληρωθεί.

Το επόμενο βήμα αφορά την αξιοποίηση των διαθέσιμων δεδομένων από την κεντρική διοίκηση, τις περιφέρειες και τους δήμους, προκειμένου να επιταχυνθούν οι διαδικασίες επίσημης οριοθέτησης.

Η γεωχωρική καταγραφή των 8.200 χιλιομέτρων υδατορεμάτων δημιουργεί ήδη μία σημαντική βάση για τον σχεδιασμό των επόμενων παρεμβάσεων.

Από την αντιμετώπιση των καταστροφών στην πρόληψη

Η βασική φιλοσοφία του έργου είναι η μετάβαση από μια καθαρά αντιδραστική προσέγγιση σε ένα περισσότερο προληπτικό και βασισμένο στα δεδομένα μοντέλο διαχείρισης πλημμυρικού κινδύνου.

Με τη χρήση γεωχωρικών δεδομένων, μετεωρολογικών σταθμών, αισθητήρων στάθμης νερού και τεχνητής νοημοσύνης, η Ελλάδα επιδιώκει να ενισχύσει την πρόληψη, την έγκαιρη προειδοποίηση και την αποτελεσματικότερη διαχείριση των πλημμυρικών φαινομένων.